Kastamonu yöresi manileri genellikle 7 heceli bir ölçü ile söylenir
Maniler, a, a, b, a şeklinde kafiyelenir. Ancak, 5, 8, 10, 14 heceye sahip maniler de bulunmaktadır
Kastamonu'nun en meşhur manisi olarak belirli bir mani öne çıkmamaktadır. Ancak, Kastamonu'da derlenmiş bazı meşhur mani örnekleri şunlardır: Geyik gibi yörürsün /Al fistanı sürürsün /Çez göğsün düğmesini /Kaymak tenin görünsün. Ay buluta burunsun /Beyaz-gerdan görünsün /Beni yardan ayıran /Sürüm sürüm sürünsün. Terziler kumaş biçer /Hasretliler zerh içer /Dünya bir konak yeri /Gelen durmaz tez geçer. Tüfeğim dolu saçma /A giz göğsünü açma /İçimde derdim çoktur /Bir yarada sen açma. Kastamonu'da 20 sene öncesine kadar köylü kadınların büyük çoğunluğunun mani bildiği ve il merkezi, Daday, Tosya, Taşköprü ve Araç köylerinde 3500'e yakın mani derlendiği bilinmektedir.
Kastamonu yöresinin meşhur türkülerinden bazıları şunlardır: "Yaş Nane Kuru Nane"; "Karanfilim Dağ Başında"; "Kahve Piştiği Yerde"; "Çanakkale Türküsü"; "Ördek İsen Göle Gel"; "Kız Bahçende Gül Var mı"; "İndim Dere Beklerim"; "Hozurdayor Aşamaret Arusu"; "Sepetçioğlu"; "Üç Kız İdik". Ayrıca, "Köçek" adı verilen, 6/8 ve 7/8 ritimlerinde söylenen, genellikle hareketli ve tempolu türküler de Kastamonu yöresine aittir. Kastamonu türkülerine şu sitelerden ulaşılabilir: kastamonuguncel.com; kastamonu.ktb.gov.tr; youtube.com.
Yöresel manilerden bazıları şunlardır: Çine yöresi manileri. Köşk ve Yenişehir yöresi manileri. Ayrıca, yörelere göre maniler kategorisinde şu siteler de incelenebilir: tr.wikisource.org; canakkale.ktb.gov.tr.
Kastamonu manileri, genellikle kadınlar arasında, iş sırasında, eğlencelerde veya çeşitli vesilelerle söylenir. Manilerin söylendiği bazı durumlar: Bağ ve bahçe işleri: Kendir, pancar, sarımsak tarlalarında, bostanda çalışırken hem işi kolaylaştırmak, hem vakit geçirmek, çalışırken eğlenmek amacıyla söylenir. Kına geceleri: Gelin ağlatmak için söylenir. Ayrıca, maniler asker uğurlama törenlerinde ve halk hikâyelerinin anlatıldığı ortamlarda da söylenirdi.
Kastamonu yöresi türküleri, türlerine göre şu şekilde ayrılır: Ağıtlar: Aşk acısı, ölüm, gurbet gibi temaları işler. Köçekler: 6/8 ve 7/8 ritimlerinde söylenen, genellikle hareketli ve tempolu türkülerdir. Hoylar: Kadınlar tarafından imece halinde veya birlikte ekin biçilirken belirli bir usul ve düzene göre söylenen türkülerdir. Maniler: Kısa ve özlü, genellikle dörtlük şeklinde söylenen türkülerdir. Ayrıca, Kastamonu türkülerinin usullerine göre de sınıflandırılması mümkündür; 2 zamanlıdan 9 zamanlıya kadar çeşitli usuller kullanılır.
Yöresel maniler, şekillerine göre dört ana türe ayrılır: 1. Düz mani: 7’li hece ölçüsü ile söylenen, 4 mısradan oluşan ve cinassız kafiye kullanan manilerdir. 2. Kesik mani: İlk mısrası 7 heceden az olan, cinaslı kafiye kullanan manilerdir. 3. Yedekli mani: Düz maninin sonuna iki mısra daha eklenerek söylenen manilerdir. 4. Ayaklı mani: Kesik maninin ilk mısrasına kelime eklenerek 7 heceye tamamlanan manilerdir. Ayrıca, mani türleri arasında deyiş, kirpikli mani, kıstaklı mani gibi alt türler de bulunmaktadır.
Kültür ve Sanat
Kefiye neyi temsil eder?
Kağıt ipten çanta yapımı hangi teknikle yapılır?
Kastamonu yöresi manileri hangi ölçü ile söylenir?
Kağıt ipten çanta artan ipler nasıl değerlendirilir?
Katalin tespih malzemesi nedir?
Kocakarının soğuklarında hangi cemre düşer?
Kupa kızı neyi anlatıyor?
Klasik Türk Müziğinin en önemli bestecisi kimdir?
Kaşe yapmak için hangi malzemeler gerekli?
Koçari ne anlama gelir?
Kore dizileri neden bu kadar fantastik?
Konuşanlar bilet satışı hangi gün?
Kibritçi kız masalı özeti nedir?
Keldani kabilesi kimdir?
KKTC ve Türkiye'nin bayrakları aynı mı?
Koleda neyi temsil eder?
Kitap sunuşu nasıl yapılır?
Kimi No Koto Ga Daisuki 2. sezonda ne oluyor?
Kethüdalar neden önemli?
Konya il olmadan önce nereye bağlıydı?
Kibariye yak gel kime yazdı?
Kaya üzerindeki işaretler ne anlama gelir?
Kolay ve güzel çizimler nasıl yapılır?
Kemal Tanca'nın sahibi kim ve nerelidir?
Kiremit rengi hangi renklerden oluşur?
Klasik gitar taşıma çantası nasıl olmalı?
Kaşıkçı elması ve Cullinan aynı mı?
Kolay inek çizimi kaç dakikada çizilir?
Koşuk hangi döneme aittir?
Kumral'ım kimin bestesi?
Konsern şirketler nasıl çalışır?
Kazdağları'nın efsanesi nedir?
Kocaeli yerel basını ne zaman kuruldu?
Kral Kaybeder kaç kitap?
Kemal Sunal aslen nereli ve kaç yaşında?
Keman çalmak için hangi egzersizler yapılmalı?
Kermes ne için yapılır?
Kurgusal anlatı ne demek?
Kral Baldwin'in hikayesi gerçek mi?
Kerem Gibi şiiri kime yazıldı?