Mecaz-ı mürsel (ad aktarması), temel anlamdan mecaz anlama geçişi sağlayan ilişkilere göre şu türlere ayrılır :
Mecaz anlamda kullanılan bazı kelimeler: Tabağında ne varsa yalayıp yuttu. Telefonla konuştuktan sonra ateş püskürüyordu. Yeni yönetici çok sığ bir konuşma yaptı. Yıllardır senin kırdığın ceviz kırkı aştı. Bugün benim ciğerim yandı. Ortalıkta savaş kokusu vardı. Olaylara karşı kör ve sağırdır. Boş sözlerle beni oyalamayın.
Kinaye ve mecaz aynı şey değildir, ancak aralarında bazı benzerlikler bulunmaktadır. Mecaz, bir kelimenin gerçek anlamından farklı bir anlamda kullanılmasıdır. Kinaye ise, bir sözü hem gerçek hem de mecaz anlamıyla kullanma sanatıdır. Kinaye ve mecaz arasındaki bazı farklar şunlardır: Kullanım: Kinaye için ifadedeki bir veya iki sözcüğün yan anlamından yararlanılırken, mecaz için ifadenin bütününden hasıl olan anlam kullanılır. Amaç: Kinaye, genellikle ironik veya mizahi bir etkiye sahip olup, bir şeyi açıkça söylemek yerine ima etmek için kullanılır.
En çok kullanılan mecazlardan bazıları şunlardır: Mecaz-ı mürsel (ad değişimi). İstiare (eğretileme). Teşbih (benzetme). Kinaye. Ayrıca, günlük konuşmalarda sıkça kullanılan bazı mecaz örnekleri şunlardır: "Ağırdan alıyordu". "Burnumdan geldi". "Dünya başına yıkıldı". "Eli kulağında".
Hayır, hüsn-i talil ve mecaz-ı mürsel aynı değildir. Hüsn-i talil (güzel neden bulma), bir olayın gerçek nedenini bırakıp, hayali ve estetik bir sebebe bağlama sanatıdır. Mecaz-ı mürsel (ad aktarması), benzetme amacı olmaksızın, bir kelimenin başka bir kelimenin yerine kullanılmasıdır. Bu iki sanat, farklı edebi söz sanatları olup, kullanım amaçları ve yöntemleri farklıdır.
Mecaz anlam, bir kelimenin gerçek anlamının dışında, daha çok soyut olarak kullanılmasıdır. 4. sınıf düzeyinde mecaz anlam şu örneklerle açıklanabilir: "Tiyatroya gidemeyince aldığımız biletlerimiz yandı" cümlesinde "yanmak" fiili geçerliliğini yitirmek anlamında kullanılmıştır. "Yeni gelen öğretmen sığ biri" cümlesinde "sığ" kelimesi, öğretmenin yeterli yetkinlik ve bilgiye sahip olmadığını anlatmak için kullanılmıştır. "Kırdığın cevizler sonunu getirdi" cümlesinde "ceviz kırmak" deyimi, yapılan hataları belirtmek için kullanılmıştır. Mecaz anlam, söze güzellik, canlılık ve güç katmak amacıyla kullanılır.
Mecaz ve yakıştırmaca aynı şey değildir. Mecaz anlam, bir kelimenin gerçek anlamından tamamen uzaklaşarak kazandığı yeni anlamdır. Yakıştırmaca ise, adı bilinmeyen veya adı olduğu halde bilinmeyen varlıklar çeşitli özellikleri nedeniyle uygun olan kelimelerle adlandırılmasıdır. Örneğin, "uçağın kanadı" veya "masanın gözü" ifadelerinde kelime, gerçek anlamından uzaklaşmamış, ancak şekil benzerliği nedeniyle başka bir varlığa yakıştırılmıştır.
Mecaz anlam çeşitleri şu şekilde sınıflandırılabilir: Sözcüklerin yeni anlamları. Sözcüklerin ortak kullanımı. Sözcüklerin benzetme yoluyla kullanımı. Ayrıca, mecaz-ı mürsel, kişileştirme, tariz, kinaye, abartma gibi mecaz çeşitleri de vardır.
Blog
Mecalisün nefais hangi Türkçe ile yazılmıştır?
Mecazı mürsel kaça ayrılır?
Lounge bar ne demek ingilizce?
Mansiyon ne anlama gelir?
Mekik ne anlama gelir?
Mareşalin rütbesi nasıl?
Metin içinde dolaylı alıntı ne demek?
Lotto hangi ülkenin malı?
Mersin'in posta kodu kaç?
Mecbur etmek ve mecbur kalmak aynı şey mi?
Kısmetin kapalı olması ne demek?
Li ve lı yapım eki nasıl ayırt edilir?
Merhaba nasılsın bugün ne demek?
Mavi ne demek ingilizce?
Mart ayında doğan kişinin yükselen burcu nasıl hesaplanır?
Lotus neden kutsaldır?
Leave ve left arasındaki fark nedir?
Levvame ve mülhime ne zaman geçilir?
Menfaatperest ne demek?
Meksika halkı neden İspanyolca konuşur?
Lider teşkilat doktrin ne demek?
Mahsül ve mahsulat aynı mı?
Kız kanka ne anlama gelir?
Mecaz anlamda gelişmek ne demek?
Mentollü Kent hangi ülkenin malı?
Lohusa kadın ne yapamaz?
Latinceden Türkçeye çeviri yapan uygulama var mı?
Lizbon'un İngilizcesi Lisbon mu Lisboa mı?
Ley ve kanun eş anlamlı mı?
Low tide türkçe ne anlatıyor?
Leff ü neşr ve tenasüp arasındaki fark nedir?
Mahir isminin kökeni nedir?
Lazca şiveleri nelerdir?
Mesleki yedek subay ne iş yapar?
Lan ne demek argo?
Mersin posta kodları neye göre belirlenir?
L harfi Türkçe'de nasıl okunur?
Mevhum zıt anlamlısı nedir?
Maksat bulmaca ne demek?
May I come ile nasıl cümle kurulur?