Menemen isminin neden bu şekilde adlandırıldığına dair birkaç farklı teori bulunmaktadır:
- Bergama Kralı Eumen'den Gelme : Bir rivayete göre, Menemen ismi, Bergama Kralı Eumen'in adından türetilmiştir
- Farsça Köken : Diğer bir teori ise ismin, Farsça "ben" anlamına gelen "men" kelimesinden geldiğidir. Pers egemenliği sırasında, Pers kralı şehri aldıktan sonra "Ben Aldım, Ben Aldım" şeklinde haykırmış ve bu deyiş zamanla Menemen'e dönüşmüştür.
- Bizans Dönemi Adı : Bizans İmparatorluğu döneminde bölgeye "maino-menau" adı verilmiş, bu isim de zamanla değişerek Menemen şeklini almıştır
Menemen, tarih boyunca farklı dönemlerde çeşitli idari yapılara bağlı kalmıştır: M.S. 395'ten 1084'e kadar Doğu Roma İmparatorluğu'na bağlıydı. 1398'den itibaren Osmanlı İmparatorluğu'na bağlıydı. 1850'de eyalet merkezi Aydın'dan İzmir'e nakledildikten sonra, Manisa'dan ayrılarak İzmir'e bağlandı.
Menemen'in eski adı "Magnesia ad Sipylum" olarak bilinmektedir.
